Uploaded by muzaffersarac

EVDE BAKIM

advertisement
27 Şubat 2015 CUMA
Resmî Gazete
Sayı : 29280
YÖNETMELİK
Sağlık Bakanlığından:
SAĞLIK BAKANLIĞI VE BAĞLI KURULUŞLARI TARAFINDAN
EVDE SAĞLIK HİZMETLERİNİN SUNULMASINA
DAİR YÖNETMELİK
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Dayanak, Tanımlar ve Kısaltmalar
Amaç
MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin amacı; ihtiyacı olan bireylerin muayene, tetkik, tahlil, tedavi, tıbbi bakım ve rehabilitasyonlarının evinde ve aile ortamında
yapılması, bu kişilere ve aile bireylerine sosyal ve psikolojik destek hizmetlerinin bir bütün olarak birlikte verilmesi amacıyla Bakanlık ve bağlı kuruluşları tarafından
sunulacak olan evde sağlık hizmetlerinin teşekkül ettirilmesi, sevk ve idaresi ile ilgili kurum ve kuruluşlar arasında koordinasyonun sağlanmasına dair usul ve esasları
belirlemek; bu hizmetlerin, sosyal devlet anlayışına uygun olarak, yurt genelinde eşit, ulaşılabilir, kaliteli, etkin ve verimli bir şekilde uygulanmasını sağlamaktır.
Kapsam
MADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik, Bakanlığa bağlı olarak evde sağlık hizmeti sunan ve bu hizmetin sunulmasıyla ilgili olan kurum ve kuruluşlar ile bunların
hizmetle ilgili bütün faaliyetlerini kapsar.
Dayanak
MADDE 3 – (1) Bu Yönetmelik, 7/5/1987 tarihli ve 3359 sayılı Sağlık Hizmetleri Temel Kanununun 3 üncü ve 9 uncu maddeleri ile 663 sayılı Sağlık Bakanlığı ve
Bağlı Kuruluşlarının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 8 inci ve 40 ıncı maddelerine dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar ve kısaltmalar
MADDE 4 – (1) Bu Yönetmelikte geçen;
a) ADSM: Kamu hastaneleri birliklerine bağlı olarak faaliyet gösteren ağız ve diş sağlığı merkezini veya hastanesini,
b) Aile hekimi (AH): Kişiye yönelik koruyucu sağlık hizmetleri ile birinci basamak teşhis, tedavi ve rehabilite edici sağlık hizmetlerini, yaş, cinsiyet ve hastalık ayrımı
yapmaksızın, her kişiye kapsamlı ve devamlı olarak belli bir mekanda vermekle yükümlü, gerektiği ölçüde gezici sağlık hizmeti veren ve tam gün esasına göre çalışan
aile hekimliği uzmanı veya Kurumun öngördüğü eğitimleri alan uzman tabip veya tabiplerini,
c) Aile sağlığı elemanı (ASE): Aile hekimi ile birlikte hizmet veren, sözleşmeli olarak çalıştırılan veya Türkiye Halk Sağlığı Kurumu veya eğitim kurumunca
görevlendirilen hemşire, ebe, sağlık memuru (toplum sağlığı) ve acil tıp teknisyenini,
ç) Aile hekimliği birimi (AHB): Bir hekim ve en az bir aile sağlığı elemanından oluşan, aile hekimliği hizmetlerinin verildiği sağlık birimini,
d) Bakan: Sağlık Bakanını,
e) Bakanlık: Sağlık Bakanlığını,
f) Birim: Evde sağlık, palyatif ve evde bakım hizmetlerini sunmak üzere Bakanlığa bağlı sağlık kuruluşları bünyesinde teşekkül ettirilen birimi,
g) Ekip: Birim tarafından oluşturulan ve evde sağlık hizmetini birlikte sunmakla görevlendirilen, konu ile ilgili eğitim almış olan sağlık personelini ve diğer personeli,
h) EPEM: Evde sağlık, palyatif bakım, evde bakım merkezi genel koordinatörlüğünü,
ı) Evde sağlık hizmeti: Çeşitli hastalıklar nedeniyle evde sağlık hizmeti almaya ihtiyacı olan bireylere evinde ve aile ortamında sosyal ve psikolojik danışmanlık
hizmetlerini de kapsayacak şekilde verilen muayene, tetkik, tahlil, tedavi, tıbbi bakım, takip ve rehabilitasyon hizmetlerini,
i) Evde sağlık ve sosyal hizmetleri değerlendirme komisyonu: İlde sunulan evde sağlık, evde bakım ve destek hizmetlerinin koordinasyonu için valilik bünyesinde
oluşturulan komisyonu,
j) Genel koordinatörlük: Türkiye Halk Sağlığı Kurumu EPEM Genel Koordinatörlüğünü,
k) Genel müdürlük: Sağlık Bakanlığı Sağlık Hizmetleri Genel Müdürlüğünü,
l) Genel sekreter: Türkiye Kamu Hastaneleri Kurumuna bağlı kamu hastaneleri birliğinin en üst yöneticisini,
m) Hasta: Yaşam kalitesini ileri düzeyde bozan hastalığı ve/veya yaşlılığı nedeniyle sağlık hizmetine ulaşmada zorluk yaşayan, evinde ve aile ortamında sağlık
hizmeti almak üzere talepte bulunan bireyi,
n) Hasta nakil ambulansı: Hastanın evden sağlık kurumuna veya sağlık kurumundan eve nakli gerektiğinde kullanılmak üzere 7/12/2006 tarihli ve 26369 sayılı
Resmî Gazete’de yayımlanan Ambulanslar ve Acil Sağlık Araçları ile Ambulans Hizmetleri Yönetmeliğine göre tescil edilmiş ambulansı,
n) HSBS: Halk Sağlığı Bilgi Sistemini,
o) Koordinatör genel sekreter: Bünyesinde birden fazla kamu hastaneleri birliği olan illerde hizmetlerin koordinasyonu ile görevlendirilen kamu hastaneleri birliği
genel sekreterini,
ö) EPEM il koordinasyon merkezi: Evde sağlık, palyatif ve evde bakım hizmetleri kapsamındaki başvuruların karşılandığı ve kayda alındığı; ildeki tüm evde sağlık,
hizmet birimleri, toplum sağlığı merkezleri ve aile sağlığı merkezleri ile irtibatı sağlayacak santral donanımı ve özel telefon hattı bulunan; evde sağlık hizmetinin
hangi seviyede verileceğini belirleyen ve buna göre yönlendirmesini yapan; evde sağlık birimleri ve ilgili kurum ve kuruluşlarla koordinasyonu sağlayan; halk
sağlığı müdürlükleri bünyesinde oluşturulan evde sağlık hizmetleri iletişim ve koordinasyon merkezini,
p) Kurum: Türkiye Halk Sağlığı Kurumunu,
r) EPEM koordinasyon komisyonu: Evde sağlık, palyatif bakım, evde bakım ve destek hizmetlerinin ülke düzeyinde koordinasyonu ve hizmet sunumu sırasında
ortaya çıkabilecek sorunların ilk elden çözümü için Bakanlık bünyesinde oluşturulan Sağlık Bakanlığı, Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı, İçişleri Bakanlığı ve
Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı temsilcilerinden oluşturulacak olan komisyonu,
s) Müdür: Halk sağlığı müdürünü,
ş) Müdürlük: Halk sağlığı müdürlüğünü,
t) Sağlık kuruluşu: Evde sağlık hizmeti vermek üzere bu Yönetmeliğe uygun olarak yetkilendirilen toplum sağlığı merkezlerini, sağlıklı yaşam merkezlerini,
kamu hastaneleri birliklerine bağlı hastaneler ile ağız ve diş sağlığı merkezi ve hastanelerini,
u) Sorumlu diş tabibi: Evde ağız ve diş sağlığı hizmetlerinin bir ekip anlayışı içerisinde planlaması ve uygulanmasını sağlamak amacıyla genel sekreter
tarafından evde sağlık biriminin sorumlusu olarak görevlendirilen diş tabibini,
ü) Sorumlu idareci: Evde sağlık hizmetinden sorumlu olan halk sağlığı müdür yardımcısını ya da başhekim yardımcısını,
v) Sorumlu tabip: Evde sağlık hizmetlerinin bir ekip anlayışı içerisinde planlaması ve uygulanmasını sağlamak amacıyla müdür/genel sekreter tarafından
evde sağlık biriminin sorumlusu olarak görevlendirilen tabip ya da uzman tabibi,
y) Toplum sağlığı merkezi (TSM): Bölgesinde yaşayan toplumun sağlığını geliştirmeyi ve korumayı ön plana alarak sağlıkla ilgili risk ve sorunları
belirleyen, bu sorunları gidermek için planlama yapan ve bu planları uygulayan, uygulatan; birinci basamak koruyucu, iyileştirici ve rehabilite edici sağlık
hizmetlerini müdürlüğün sevk ve idaresinde organize eden, bu hizmetlerin verimli bir şekilde sunulmasını izleyen, değerlendiren ve destekleyen, bölgesinde
bulunan sağlık kuruluşları ile diğer kurum ve kuruluşlar arasındaki koordinasyonu sağlayan sağlık kuruluşunu,
ifade eder.
663 Sayılı KHK (2017 Taslak)
TÜRKİYE’DE
EVDE SAĞLIK HİZMETLERİ
Türkiye’de evde bakım hizmetleri ilk aşamada Sağlık Bakanlığı’nın özel sağlık kuruluşları aracılığıyla sağladığı “Evde
Bakım Hizmetleri Sunumu Hakkında Yönetmelik” 10 Mart 2005 tarihinde 25751 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe
girmiştir. Daha sonra bu hizmetlerin Sağlık Bakanlığı’na bağlı tüm sağlık kurum ve kuruluşları tarafından verilmesine ilişkin
“Sağlık Bakanlığınca Sunulan Evde Sağlık Hizmetlerinin Uygulama Usul ve Esasları Hakkında Yönerge” 1 Şubat 2010 tarihinde
yürürlüğe konulmuştur. Bakanlığa bağlı olarak faaliyet gösteren eğitim ve araştırma hastaneleri ile genel veya dal hastaneleri ve
ağız ve diş sağlığı merkezleri bünyesinde kurulan evde sağlık hizmeti birimleri ile toplum sağlığı merkezi, aile sağlığı merkezi ve
aile hekimleri vasıtası ile sunulur. Hizmetin yönetimi, birimler arasındaki iletişim ve koordinasyon müdürlük bünyesinde
oluşturulan koordinasyon merkezi tarafından sağlanır. Yönergeye göre evde sağlık hizmetleri biriminin görevi, konulmuş olan tanı
ve planlanan tedavi çerçevesinde kişinin bulunduğu ev ortamında muayene, tetkik, tedavi, tıbbi bakım ve rehabilitasyon
hizmetlerinin verilmesi, tıbbi cihaz ve malzeme kullanımına ilişkin raporların çıkarılmasına yardımcı olunması, hastanın ve
ailesinin hastalık ve bakım süreçleri ile ilgili bilgilendirilmesi, hastalığı ile alakalı evde kullanımı gerektiren tıbbi cihaz ve
ekipmanların kullanılması konusunda eğitim ve danışmanlık gibi hizmetlerin verilmesini kapsar.
DÜNYA SAĞLIK ÖRGÜTÜ (WHO)
EVDE BAKIM HİZMETLERİ SIRALAMASI
Dünya Sağlık Örgütü tarafından evde bakım hizmetleri kapsamında yaygın olarak verilen hizmetler şu şekilde sıralanmıştır
(World Health Organization Technical Report Series 2000)
*Değerlendirme, izleme ve yeniden değerlendirme,
*Sağlığın geliştirilmesi ve korunması, ikincil hastalıkların ve özürlülüğün önlenmesi,
*Kişisel bakımın sağlanması (örneğin beslenme, banyo yapma, giyinme), karşılıklı yardımlaşma, kendini savunabilme,
*Tıbbi bakım ve hemşirelik bakımı,
*Ev işleri hizmeti (temizlik, çamaşır yıkama, alışveriş),
*Özürlü bireyin gereksinimlerini karşılamak üzere ev ortamında düzenlemeler yapılması, Sevk işlemi ve kamu olanaklarına
ulaşma imkânının sağlanması,
DÜNYA SAĞLIK ÖRGÜTÜ (WHO)
EVDE BAKIM HİZMETLERİ SIRALAMASI
*Evde rehabilitasyon hizmeti,
*Temel ve özel gereksinimlerin karşılanması, destekleyici aletler, ekipman ve ilaçların sağlanması,
*Özelleşmiş destek hizmetleri (inkontinans durumu, demans ve diğer mental sorunlar, vb. için,
*Bakım gereksinimi olan kişinin dönem kurumsal bakım alması ile yakınlarının dinlendirilmesine yönelik hizmetler, bakım
öncesinde, sırasında ve sonrasında bakım verenlere destek sağlanması (bakım verenlerin daha iyi hizmet vermelerini sağlayacak
eğitim, bilgi, danışmanlık gibi konularda),
*Palyatif bakım (ağrının ve diğer belirtilerinin giderilmesi gibi),
*Danışmanlık ve duygusal destek verilmesi,
*Sosyal etkileşimlerin artırılması ve informal ilişkilerin geliştirilmesi,
*Üretim ve rekreasyon çalışmaları,
*Fiziksel aktivite olanaklarının sağlanması, Toplumun bakım rolü üstlenme konusunda hazırlanması ve harekete geçirilmesi.
DÜNYA SAĞLIK ÖRGÜTÜ YAŞLILIK RAPORU (WHO, 1998)
Dünya Sağlık Örgütü’nün (WHO, 1998) yaşlılıkla ilgili yayınladığı raporlarda ve ülkemizde yaşlılığın başlangıcı 65 yaş
olarak belirtilmektedir. Sağlık Bakanlığı’nın 1996 yılında yapmış olduğu nüfus projeksiyonlarında, ülkemizde 65 yaş ve üstü
nüfusun 2010 yılında %6,7, 2020 yılında %8,5, 2030 yılında ise %12,1 olacağı tahmin edilmektedir. Amerika Birleşik Devletleri
(ABD) genel popülasyonu içinde 2030 yılına kadar 65 yaş ve üzeri nüfusun 65- 69 milyon, 2050 yılına kadar ise 80 milyon olacağı
tahmin edilmektedir. Hollanda’da 2020 yılında yaşlı nüfus oranının %22’ye ulaşacağı bildirilmiştir (Aksüllü ve Doğan 2004).
Dünya genelinde 60 yaş üzerindeki nüfusun 2025 yılında 1,2 milyara, 2050 yılında 2 milyara ulaşması beklenmektedir. Ülkemizde
1990 nüfus sayımına göre yaşlı nüfus oranı %4,3 iken, 2000 yılında bu oran %5,6’ya yükselmiştir. Türkiye Nüfus ve Sağlık
Araştırması (TNSA) 2003 verilerine göre, ülkemizdeki 65 yaş ve üstü nüfus oranı 6,9’dur (TNSA, 2003, Fadıloğlu, 1992).
TÜRKİYE’DE
EVDE SAĞLIK HİZMETLERİ
15. yüzyılda Osmanlı Devleti’nde gezici hekimlik hizmetleri sunması ve hasta olan bireylere aile fertlerinin bakması
Türkiye’de evde bakım hizmetlerine dair geçmişte ilk uygulamalar arasında sayılmaktadır (Cingil 2003). İlerleyen zamanlarda
ise özel hemşireler ve evde hasta bakan hasta bakıcılar ile formal olarak ve aile bireyleri tarafından informal olarak evde
bakım hizmetleri süregelmiştir (Taşdelen, Ateş 2012). Evde sağlık hizmetleri uygulaması Türkiye’de yeni sayılabilecek bir
uygulama olmasına karşın temellerinin 12 Ocak 1961 tarihinde 224 sayılı Sağlık Hizmetlerinin Sosyalleştirilmesi Hakkında
Kanun ile atıldığı görülmektedir. İlgili kanunda, sağlık hizmetlerini tek bir elde toplamak, sağlık hizmetlerinin ve personelinin
ülke geneline dengeli dağılımının sağlanması, yatak sayısının yetersiz olduğu hastanelere yönelik alternatif bir çözüm olarak
köylere kadar ulaşılabilen evde tedavi örgütlerinin oluşturulmasının gerekliliği konularına değinilmiştir (ttb.org.tr).
Doğumda Beklenen Yaşam Süresinin Uluslararası
Karşılaştırması, 2013
Yıllara ve Cinsiyete Göre Doğumda Beklenen Yaşam Süresi, (yaş), Türkiye
Doğumda Beklenen Yaşam Süresi Uzamaktadır.
Yıllara ve Cinsiyete Göre Kanser İnsidansı (100.000’de Dünya Standart Nüfusu)
Kanser Hastası Artmaktadır.)
Yıllara ve Kurum Yapılarına Göre Yatan Hasta Sayısı
Artmaktadır.
Yıllara Göre Kamu ve Özel Sağlık Harcamasının GSYİH İçindeki Payı, (%),
Türkiye
Download
Random flashcards
Merhaba

2 Cards oauth2_google_861773e1-0890-4522-834a-6a5babb58e76

qweeqwqwe

5 Cards oauth2_google_78146396-8b44-4532-a806-7e25cc078908

KIRIHAN GÜMÜŞ DEDEKTÖR

6 Cards oauth2_google_49cd8e53-7096-4be6-ba73-4ff7e4195b4b

321işletme

2 Cards oldcity

KALPTE İLETİM NOKTALARI

3 Cards oauth2_google_cfd2531f-f18a-45fd-9d97-afe31596ce7b

Create flashcards