Eşeyli Üreme ve Mayoz Mayozun Canlılar için Önemi Mayozun

advertisement
FEN BİLİMLERİ
MAYOZ
ÖZET
Eşeyli Üreme ve Mayoz
Eşeyli üreme, iki ayrı üreme hücresinin bir araya gelmesiyle gerçekleşir. Eşeyli üremenin
gerçekleşmesi için, vücut hücrelerinin yarısı kadar kromozoma sahip sperm ve yumurta
hücrelerinin üretilmesi gereklidir. Sperm ve yumurta hücrelerinin oluştuğu bu sürece mayoz
denir. Eşeyli üreme ile erkek ve dişi üreme hücrelerinin birleşmesi sonucu zigot oluşur.
Zigotun meydana geldiği bu olaya ise döllenme denir. Eşeyli üremede, dişi ve erkek
bireylerin genetik özellikleri yavru bireylere aktarılır.
Mayozun Canlılar için Önemi
Mayozla üreme hücrelerinde kromozom sayısı yarıya iner. Bu sayede, üreme hücrelerinin
döllenmesi sonucu oluşan yeni bireyin kromozom sayısı, anne ve babanın kromozom
sayılarıyla aynı olur. Böylece mayozla nesiller boyunca kromozom sayısının sabit kalması
sağlanmış olur. Bununla birlikte mayoz, canlılarda kalıtsal çeşitlilik sağlayarak, her bireyin
farklı kalıtsal özellikler taşımasını da sağlar.
Mayozun Evreleri
Mayoz, birbirini takip eden iki adımda gerçekleşir. Bu sürecin sonunda dört yeni hücre oluşur.
Oluşan hücreler, hem birbirlerinden hem de ana hücreden farklı kalıtsal yapıdadır.
Bir Hayvan Hücresinde Mayozun Şematik Gösterimi
Mayoz başlamadan önce, hücrede bir hazırlık evresi gerçekleşir. Bu
evrede DNA kendini eşler ve kalıtım materyali iki katına çıkar.
Mayozun birinci adımı;
Ardından, homolog kromozomlar yan yana gelir ve bu kromozomlar
arasında parça değişimi olur. Bu olay, gen kombinasyonlarının
artmasını sağlayarak çeşitliliği sağlayan etmenlerden biridir.
1/3
FEN BİLİMLERİ
MAYOZ
ÖZET
Daha sonra, kromozomlar hücrenin ortasında dizilir. Bu aşamada,
homolog kromozomların hücre merkezine rastgele dizilmesi ve
rastgele kutuplara ayrılması da kalıtsal çeşitlilik sağlar.
Homolog kromozom çiftleri birbirlerinden ayrılarak farklı uçlara doğru
çekilir. Bu sayede, yeni oluşacak hücrelerdeki kromozom sayısı yarıya
inmiş olur.
Sitoplazma ortadan boğumlanarak bölünmeye başlar, çekirdek zarı
oluşur. Kromozom sayısı ana hücrenin yarısı kadar olan iki yavru
hücre meydana gelir ve mayozun ilk adımı tamamlanmış olur.
Mayozun ikinci adımı;
Mayozun ikinci adımında, birinci adımda oluşan n kromozomlu genetik
materyal, çekirdek zarının erimesiyle dışarı çıkar.
Kromozomlar hücrenin merkezinde toplanır.
Daha sonra, kromozom parçaları hücrenin kutuplarına doğru çekilir.
Ardından, çekirdek zarı yeniden oluşur ve sitoplazma bölünmeleriyle
beraber “n” kromozomlu dört yeni hücre oluşur.
UYARI
İnsanda mayozun ilk adımının sonunda 23 kromozomlu iki hücre oluşurken, mayozun
ikinci adımının sonunda 23 kromozomlu 4 hücre oluşur.
2/3
FEN BİLİMLERİ
MAYOZ
ÖZET
Mitoz ve Mayoz Arasındaki Farklar
Mitoz ve mayoz birbirinden farklı hücresel süreçlerdir. Bu farklar aşağıdaki gibidir.
Mitoz
Mayoz
Vücut hücrelerinde görülür.
Üreme ana hücrelerinde görülür.
Sonucunda iki hücre oluşur.
Sonucunda dört hücre oluşur.
Kromozom sayısı değişmez.
Kromozom sayısı yarıya iner.
Oluşan hücrelerin genetik yapısı ana hücre
ile aynıdır.
Oluşan hücrelerin genetik yapısı ana
hücreden farklıdır.
Kromozomlar arasında parça değişimi
görülmez.
Kromozomlar arasında parça değişimi
görülür.
Tek hücrelilerde üremeyi, çok hücrelilerde
yaraların onarılmasını ve büyümeyi sağlar.
Eşeyli üreyen canlılarda eşey hücrelerinin
oluşmasını sağlar. Parça değişimi ile
genetik çeşitliliğin ortaya çıkmasını sağlar.
Hücre art arda mitoz geçirebilir.
Hücre art arda mayoz geçiremez.
3/3
Download
Random flashcards
qweeqwqwe

5 Cards oauth2_google_78146396-8b44-4532-a806-7e25cc078908

En Mimar Architecture LTD ŞTİ XD

2 Cards asilyasar069

321işletme

2 Cards oldcity

KALPTE İLETİM NOKTALARI

3 Cards oauth2_google_cfd2531f-f18a-45fd-9d97-afe31596ce7b

Create flashcards