Uploaded by User5022

ders planı

advertisement
5E MODELİNE GÖRE HAZIRLANMIŞ DERS PLANI
BÖLÜM 1
DERSİN ADI :
Fen bilimleri
SINIF :
5.Sınıf
ÜNİTENİN ADI / NO :
Canlılar Dünyasını Gezelim Tanıyalım/ 2.Ünite
KONU :
Canlıları Tanıyalım
ÖNERİLEN SÜRE :
12 ders saati
BÖLÜM 2
ÖĞRENCİ KAZANIMLARI
F.5.2.1.1. mikroskop yardımı ile mikroskobik
canlıların varlığını gözlemler.
F.5.2.1.2. canlılara örnek vererek benzerlik ve
farklılıklarına göre sınıflandırılır.
ÜNİTE KAVRAMLARI VE SEMBOLLERİ
Mikroskobik canlılar, Mantarlar, Bitkiler,
Hayavanlar, Mikroskop
UYGULANACAK YÖNTEM VE TEKNİKLER
Anlatım, Soru-Cevap, Rol yapma, Grup çalışması
KULLANILACAK ARAÇ- GEREÇLER
Kavanoz- Su- Küp şeker- Kurumuş yaprak- Havlu Mikroskop- Lam- Lamel- Damlalık- Fon kartonu –
Kağıt- Kalem- 1 yemek kaşığı yoğurt- Plastik kapEldiven- Kuru maya- 1 yemek kaşığı şeker- çay
kaşığı- cam şişe- balon- bitki örnekleri- büyüteçnaylon torba
AÇIKLAMALAR
a)mikroskobun parçalarına değinilmez.
b)mikroskobik canlıları gözlemlerken güvenlik ve
hijyenle ilgili gerekli tedbirler alınır.
c)canlılar bitkiler hayvanlar mantarlar ve
mikroskobik canlılar olarak sınıflandırılır.
d)canlıların sınıflandırılmasında sistematik
terimlerin (alem cin tür vb. ) kullanımından
kaçınır.
e)mikroskobik canlılar (bakteriler,amip,öglena,ve
paremesyum) ve şapkalı mantarlara örnekler
verilir ancak yapısal ayrıntıya girilmez.
f)zehirli mantarların yenilmemesi konusunda
uyarı yapılır.
YAPILACAK ETKİNLİKLER
Canlıları tanıyalım
Mikroskobik canlıları inceleyelim
Yoğurdu kim yapıyor?
Mayaların canlanması
Bitkilere yakından bakalım
BÖLÜM 3
ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME
ÖZET
Boşluk doldurma, kavram haritaları, çoktan
seçmeli , açık uçlu, doğru –yanlış gibi farklı soru
tekniklerinden yararlanılarak uygun yerlerde
kullanılacaktır.
Canlıları tanıyalım
Canlıların sınıflandırılması çalışmalarında canlıların çeşitli özellikleri dikkate alınmıştır.
Canlılar çok eski dönemlerde hayvanlar için karada, suda ve havada yaşayanlar, bitkiler
için otlar, çalılar ve ağaçlar olarak sınıflandırılmıştır. Ancak bilimsel çalışmalar geliştikçe
canlılar bitkiler ve hayvanlar olarak iki grupta incelenmeye başlanmıştır. Bilimsel
çalışmalar arttıkça yeni canlı türlerinin bulunmasıyla bu iki grup dışında da canlı
türlerinin olduğu belirlenmiş ve günümüzde bilim insanları canlıları;
 Mikroskobik Canlılar
 Mantarlar
 Bitkiler
 Hayvanlar
şeklinde sınıflandırmışlardır. Ayrıca bitkiler çiçeksiz bitkiler ve çiçekli bitkiler olarak,
hayvanlar da omurgasız hayvanlar ve omurgalı hayvanlar olarak çeşitli özelliklerine göre
sınıflandırılmıştır.
Günümüzde yaygın olarak kullanılan canlıların sınıflandırılması şeması aşağıdaki gibidir.
Mikroskobik Canlılar
Gözle görülemeyecek kadar küçük canlıları mikroskop yardımıyla büyüterek görebiliriz.
çıplak gözle görülemeyen ancak mikroskop yardımıyla görülebilen canlılara mikroskobik
canlılar denir. Mikroskobik canlılar; suda, havada, toprakta ve diğer canlıların
vücutlarında yaşayabilen canlılardır. Mikroskobik canlılar gelişmişlik özelliklerine göre
bakteri ve protozoa olarak incelenirler.
Mikroskobik canlıların en basit yapılı olanlarına bakteri denir. Bakteriler birçok yerde
yaşayabilirler. Öyle ki Dünya üzerinde bulunmadıkları yer yoktur. Ancak en çok atıkların
bulunduğu yerlerde ve sularda yaşarlar. Bakteriler çok soğuk ve çok sıcak ortamlarda
yaşarlar. Bakterilerin faydalı olanları ve zararlı olanları vardır. Örneğin sütten yoğurt elde
edilmesinde yararlanılan bakteriler faydalı iken, hastalıklara yol açan bakteriler
zararlıdır. Verem, zatürre, kolera gibi hastalıklara bakteriler neden olur.
Mantarlar
Kendi besinin üretemeyen basit yapılı canlılara mantar denir. Mantarlar; Şapkalı, küf,
maya ve parazit mantarları olarak dört çeşittir.

Şapkalı mantarlar: Besin olarak tükettiğimiz mantarlardır. Bol miktarda vitamin
ve protein içerirler. Besinlerini topraktan veya başka canlılardan hazır olarak
alırlar. Zehirli olanları da vardır. Zehirli olanları ayırt etmek uzmanlık gerektirir.
Bu nedenle doğada bulunan mantarları toplamak ve tüketmek tehlikelidir.
Zehirli mantar yiyen kişiler kusturulmalı ve acil bir şekilde hastaneye
ulaştırılmalıdır.

Küf Mantarları: Canlı kalıntılarını çürüterek yaşarlar. Açıktaki ekmek, peynir,
kesilmiş meyve gibi besinler üzerinde görülürler.

Maya Mantarları: Şekerli ılık su içerisinde hızla çoğalabilen, gözle
görülemeyecek kadar küçük, hamurun mayalanmasında kullanılan mantarlardır.
Öğretmen öğrencileri ile birlikte hafta sonu orman da bir piknik yapar. Yemekler yendikten sonra
öğretmen çocukları etrafına toparlar ve önümüzdeki hafta anlatılacak olan canlıların sınıflandırılması
konusunu anlatmak için ise şimdiden başlamıştır. Öğrencilere çocuklar etrafınızda ki canlılara bakın
neler görüyorsunuz? Diye soru yöneltir. Öğrenciler görmüş oldukları ağaç kuş balık sincap mantar
çimen arı çiçek gibi gözle gördüğümüz bu canlı varlıkları sayacaklardır öğretmen öğrencilerine bir soru
daha sorar peki çocuklar bu saydığınız canlılar gözle görebiliyoruz peki gözle göremediğimiz canlılarda
vardır bu canlılar mikroskobik canlılardır biz bu canlıları sadece mikroskop altında incelediğimiz
zaman varlığını görebiliriz hemen örnek verir çocuklar biliyosunuz bu dönemde covid-19 salgını
yaşandı bu bulaşıcı bir hastalığın hangi sonuçlar ile karşılaşıldığını hepimiz gündemde görmekteyiz bu
virüs ölüme sebep olduğu gibi geçebiliyorda biz bu virüsü gözle göremiyoruz ama varlığını
kanıtlayabiliyoruz neler olduğunu görüyoruz diye gündemden örnek verir. Çocukların bu canlıları
tanıma konusunu bi araştırın bakalım neler bulacaksınız diye çocukların önceden konuyu araştırmaarı
sağlanır. Sınıfa geldikleri zaman sınıfın kalabalıklığına göre gruplar yapılır masalar birleştirilir. Ve
masalara koyulan çeşitli canlıları gruplandırmaları istenir acaba bu canlılar neye göre sınıflanır.
Bunları bir tablo halinde çocuklara süre verilerek yapmaları istenir. Bu süre bittikten sonra ise
öğretmen dersini anlatmaya başlar. Öncelikle bu konuya girerken ilk olarak sınıflandırma kavramını
bahseder ve şöyle bir örnek verir. Evet çocuklar şimdi bir düşünün bakalım dünyanın en büyük
kütüphanelerinden birinde olduğunuzu düşünün. Tüm kitapların rastgele bir şekilde raflara dizilmiş
olduğunu hayal edin ? çocuklara yöneltilen bu sorulara cevap alındıktan sonra öğretmen de kendi
cevabını sunar kütüphaneler de bu karışıklığı önlemek için belli bir düzen içerisinde ayrılarak raflara
dizilmiştir. Örneğin aynı konuda yazılmış bütün kitaplar kütüphanede aynı bölümde yer alır. Bu durum
bizim aradığımız kitabı kolayca bulmamızı sağlayacaktır.
Canlılar benzer özelliklerine göre gruplandırılmasına sınıflandırma olarak adlandırılır. Bu gruplandırma
canlıları incelememizi kolaylaştırır. canlıları dört grupta incelemişlerdir 1)mikroskobik canlılar
2)mantarlar 3)bitkiler 4)hayvanlar olmak üzere 4 başlık altında incelenir.
Ve öğretmen 1. Olarak mikroskobik canlıları anlatmaya başlar. Bu canlıların özelliklerini anlatır.ve
hakkında tanımlama yapmaya başlar. Çevremizde çıplak gözle göremediğimiz çok sayıda canlı yaşar.
Çok küçük olan bu canlıları ancak mikroskop yardımı ile görebiliriz. Bu nedenle bu canlılara
mikroskobik canlılar denir. Daha sonra bakteriler, terliksi hayvan, amip öglena mikroskobik canlılara
örnek verilir. Bu canlıların bazıları yararlı bazıları ise zaralı olduğu konusunu açıklar ve bunun
hakkında örnekler verir. Yararlı mikroskobik canlılar kullanılarak birçok besin üretilebilir. Yoğurt,
peynir, sirke, turşu gibi besinler yararlı mikroskobik canlılar kullanılarak üretilen besinlere örnektir.
Zararlı mikroskobik canlılar ise vücudumuza açık yaralardan, nefes alıp verme esnasında ağız veya
burnumuzdan girebilmektedir. Bu durum verem zatüre gibi bulaşıcı hastalıklara yol açar. Bakterilerin
bazı çeşitleri ise dişlerimizin çürümesine sebep olur.
2. olarak mantarlar konusunu anlatır. Mantarların 4 grupta incelendiğini açıklar. Küf mantarları,
maya mantarları, parazit mantarlı ve şapkalı mantarlar olduğunu belirtir. Ve bu mantarların
özelliklerini belirtir. maya mantarlarından sirke, soya sosu, turşu vb. ürünler üretilir. Ayrıca hamurun
mayalanarak ekmek yapılması da maya mantarları sayesinde gerçekleşir. Küf mantarı evimizde açıkta
kalan meyve ya da sebzelerin üzerinde mavi, yeşil renkte oluşarak küflenmesine sebep olur. Parazit
mantarları insanlarda, bitkilerde, hayvanlarda oluşur. Örneğin ellerimizde, ayaklarımızda, saç
diplerimizde, yaşayabilir ve bize zarar verebilir. Pamukçuk, ayak mantarı ve saçkıran parazit
mantarlarının neden olduğu hastalıklardandır.
Şapkalı mantarlar, bitkiler gibi toprağa bağlı canlılardır ve bu nedenle bitkilerle karıştırılır.
Mantarların bitkiler gibi kök, gövde ve yaprakları yoktur. Yararlı oldukları kadar zehirlileri de
mevcuttur. Zehirli olmayan yenilebilen mantar türü kültür mantarıdır.
3. olarak bitkiler konusuna giriş yapar. Bitkilerin özeliikleri hakkında bilgilendirme yapar. Bitkiler,
çiçeksiz ve çiçekli bitkiler olmak üzere ikiye ayrılır. Çiçeksiz ve çiçekli bitkileri açıklar. Çiçekli bitkilerin 4
kısımdan oluştuğunu açıklar. 1) çiçek 2) yaprak 3) gövde 4) kök olmak üzere 4 temel kısımdan
oluştuğunu açıklar. Bu 4 temel kısımın açıklamasını yapar. Çiçekli bitkilere ise fasulye, nohut, orkide
gibi örnekler sunar. Çiçeksiz bitkilerin çiçekleri ve tohumlarının olmadığını açıklar. Çiçeksiz bitkilere su
yosunu, kara yosunu, eğrelti otu gibi örnekler sunar.
4. olarak hayvanlar konusunu anlatır. Hayvanların özelliklerinden bahsederomurgalı ve omurgasızlar
olarak hayvanların 2 grupta incelendiğini açıklar. Omurgasız hayvanlara; örümcek, böcek, denizyıldızı,
ıstakoz, sinek, karınca, midye, kelebek, salyangoz, solucan, sünger gibi canlıları örnek verir. Omurgasız
hayvanların özelliklerinden bahseder. Omurgalı hayvanların 5 grupta incelendiğini açıklar. 1) balıklar
2) kurbağalar 3) sürüngenler 4) kuşlar 5) memeliler olarak 5 grupta incelendiğini açıklar omurgalı
hayvanların özelliklerinden bahseder. Bu 5 grubun nerede yaşadıklarını nasıl ürediklerini nasıl
beslendiklerini hangi solunumları gerçekleştirdiğini anlatark omurgalı hayvanlara örnekler verir.
Ve böylece bu konuya ait konu anlatımını bitirdikten sonra ders anlatımınıbitirir. Bir sonraki hafta
derse geldiklerinde öğretmenin ders sonunda öğrencilerin yapabilecekleri deneyleri verir ve
gözlemledikeri sonuçaları raporlaştırmaları istenir. Haftaya ders işleneceği zaman öncelikle konu
hakkında önemli yerleri kısaca ve yüzeysel olarak öğrencilerin takılmışve anlamadığı yerleri tekrar
ederek raporlara bakılır ve değerlendirlir. Bu değerlendirme bittikten sonra ise öğretmenin konuya
dair hazırlamış olduğu doğru- yanlış, boşluk doldurma, bulmaca, testleri öğrencileri ile paylaşarak
konunun eksiksiz bir şekilde öğrenmiş olmalarını test eder. Sonra konu tam olarak öğrenilmişse bir
sonraki konu anlatımı için önceden hazırlık yaparak bir sonraki konunun anlatımına başlanır.
Download
Random flashcards
canlılar ve enrji ilişkileri

2 Cards oauth2_google_d3979ca9-59f8-451c-9cf7-08c5056d5753

Merhaba

2 Cards oauth2_google_861773e1-0890-4522-834a-6a5babb58e76

KIRIHAN GÜMÜŞ DEDEKTÖR

6 Cards oauth2_google_49cd8e53-7096-4be6-ba73-4ff7e4195b4b

KALPTE İLETİM NOKTALARI

3 Cards oauth2_google_cfd2531f-f18a-45fd-9d97-afe31596ce7b

Create flashcards