Uploaded by resatsoylu63

SUBTROPİK MEYVELER-MUZ-

advertisement
SUBTROPİK MEYVELER
MUZ
BEŞİR
ARSLAN
MUZUN FAMİLYASI
• FAMİLYA: MUSACEAE (MUZGİLLER)
CİNS: MUSA (MUZ)
ANAVATANI
• Muz bitkisinin anavatanı Asyadır.
• Bu kıtayı sırasıyla Güney Amerika, Afrika, Okyanusya ve bazı Avrupa ülkeleri
izlemektedir.
ÜRETİM MİKTARI
YIL
2014
2015
2016
2017
2018
TON
251 994
270 500
305 926
369 009
498 888
MORFOLOJİK ÖZELLİKLERİ
•
KÖK
Kökler toprak altında bulunan ve asıl gövdeyi oluşturan yumrudan ve
yumrunun daha çok üst taraflarından çıkar. Her yumrudan dörder adetlik
gruplar hâlinde çıkış olmaktadır. Bir yumru 200–300 kök meydana getirebilir.
TOMURCUK VE ÇİÇEKLER
• Muzda tomurcuk, çiçek ve meyve, salkım şeklindedir. Muz bitkisinde çiçekler
topluluğu meydana gelirken bunları örten mor renkli yaprakçıkların (brahte)
oluşturduğu konik kitle yere doğru eğilir.
YAPRAK
• Muz yaprakları ilk çıktığında boru şeklindedir. Daha sonra uç
kısmı açılarak tipik muz yaprağı meydana gelir
GÖVDE
• GERÇEK GÖVDE: Gerçek gövde aslında bir rizom olup çok yıllıktır.
Bitkide yedek besin deposu görevini görür.
• YALANCI GÖVDE: Yalancı gövde yaprak saplarının birleşmesinden
meydana gelmiş bir kütük görünümündedir. Yalancı gövde yeşil renkte olup
yaşlandıkça unsu bir örtü ile kaplanır. Yalancı gövde yapraklarını
tamamladıktan sonra meyve salkımını andıran ve hevenk adı verilen bir
tomurcuk oluşturur.
DÖLLENME BİYOLOJİSİ
• Yabani muzlar içerisinde 4 sıra hâlinde çekirdek bulunur. Kültür muzlarında
çekirdekleri gelişmemiş yalnız siyah leke hâlinde izleri mevcuttur. Kültüre
alınmış muz çeşitlerinde döllenme olmaz. Döllenme olmadan meyve
oluşumuna partenokarpi adı verilmektedir. Bu sebeple muz çekirdeksiz bir
meyvedir.
ÖNEMLİ ÇEŞİTLERİ
• Williams: GüneyAfrika kökenlidir. Bir tür olarak yetiştirilmektedir
• Mysore: Hindistanda yetiştirilmektedir.
• Robusta: Dominik, Hindistan, Samoa, Jamaica, OrtaAmerika gibi ülkelerde
yetiştirilmektedir.
EKOLOJİK İSTEKLER
• IŞIK:
Muzun doğal ortamı tropikal bölgelerde yüksek boylu ağaçların altıdır. Yarı
gölgede bulunurlar. Ancak iyi bir gelişme için ışık geçirgenliği % 82 den aşağı
olmamalıdır.
• SICAKLIK: Yıl boyunca aylık ortalama 26-27 sıcaklık ister. 15-16 °C'nin
altında ve 35 °C üstünde gelişme gerilemekte, 2-3 °C.de zararlı olmaktadır
EKOLOJİK İSTEKLER
• NEM: Muz yüksek sıcaklık yanında, yüksek neme de ihtiyaç duyar. Oransal
nem % 60’dan aşağı düşmemelidir.
TOPRAK İSTEĞİ: Muz yetiştiriciliği için en iyi topraklar; derin, besin
maddelerince ve humusça zengin, geçirgen, iyi havalanan, hafif bünyeli ve
hafif alkali, Killi Tınlı, Kumlu karakterdeki, derin topraklardır. Toprak taşsız,
iyi işlenmiş olmalıdır.
ARAZİ HAZIRLIĞI
• Muz bahçesi kurulacak arazi 80–100 cm derinlikte işlenerek taban gübresi ve
çiftlik gübresi uygulanmalıdır. Dikim öncesi tesviye aletleri ile toprak tesviyesi
yapılmalıdır. Bu işlemler yapıldıktan sonra dikim yerleri tespit edilmelidir. Muz
yetiştiriciliğinde genellikle kare dikim sistemi uygulanır. Muzlar 3–4 m
aralıklarla ocaklara dikilir. Bu amaçla kare dikime uygun şekilde dikim yerleri
işaretlenmelidir. Dikim yerleri tespit edildikten sonra 1–1,5 m çapında ve 60–
70 cm derinliğinde fidanların dikileceği çukurlar açılır.
DİKİM ZAMANI
• DİKİM ZAMANI: Ülkemizde muz dikimi iklim
durumuna göre Mart-Mayıs ayları arasında yapılır.
Örtü altında Eylül dikimi güzel sonuçlar
vermektedir.
KÜLTÜREL İŞLEMLER
• SULAMA:
Muz bitkisi tropikal bölgelerde yaşayan ve geniş yapraklara sahip
bir bitki olduğundan terleme yoluyla çok miktarda su tüketir. Muz
bitkisinin su ihtiyacı fazladır, fakat aşırı sulama muz köklerine
zarar verir, toprağı çoraklaştırır ve toprağın taşınmasına neden
olabilir.
KÜLTÜREL İŞLEMLER
• GÜBRELEME:
Muz bitkisinin gübre ihtiyacı yüksektir. Gübreler toprak sıcaklığını yüksek
tutar, salkım oluşumundan hasada kadar geçen süreyi kısaltır ve muz
fidelerinin kışın soğuktan zarar görmesini engeller. Kullanılacak gübrenin iyi
yanmış olmasına dikkat etmek gerekir.
KÜLTÜREL İŞLEMLER
• BUDAMA:
Muz bitkisinde budama işlemi kurumuş yapraklar, meyvesi alınan bitkiler ve fazla
fidelerin kesilmesi şeklinde uygulanır. Sararmış yaprakların budanması her zaman
uygulanabilir bir işlemdir.
• ÇAPALAMA:
Toprakta meydana gelen kaymak tabakasını kırmak için önemlidir.
Toprağı kabartarak yağmur sularının veya sulama sularının toprağa daha kolay
girmesini sağlamak için önemlidir.
Hastalık ve Zararlılarla Mücadele
• Muzda fusarium solgunluğu: Hastalığın ilk belirtileri köklerde
görülür. Köklerdeki ksilem dokusunda kırmızımsı kahverengi bir renk alır.
Hastalık daha sonra yalancı gövdede gelişimini sürdürür. Yeşil aksamda ilk
belirtiler yapraklarda görülür. Hastalığın ilerledikçe muz bitkisinin tamamı
kurumuş veya ölmüş yapraklarla kaplanır.
Yaprak leke hastalığı:
Hastalığın ilk belirtileri yapraklarda görülür. Yaprağın orta damarı
boyunca ve ona paralel, kahverengi yeşil renkte lekeler görülür.
Lekelerin etrafındaki dokular ölmeye başlar ve ölü kısımların
birleşmesiyle yaprak şekli bozulur.
Kırmızı örümcek:
Özellikle serada yetiştirilen muzlarda zararlı olur.
Kırmızı örümcekler muz yapraklarının alt yüzeyinde ve
meyve salkımlarında bitki öz suyunu emerek beslenir.
Bunun sonucu yapraklarda sararma ve bronzlaşma
meydana gelir
ANTRAKNOZ:
Muzların üzerinde hastalık etmeni küçük, siyah ya da kahverengi ve çökük
lekeler şeklinde meyveler üzerinde, özellikle meyveler olgunlaştıktan sonra
hastalık belirtileri ortaya çıkar.
HASAT ZAMANI
• Muz meyvesinin gelişme devresi ülkemiz şartlarında 120–150 gündür. Muz
meyvesi bitki üzerinde yeme olgunluğuna gelmeden yeşil olum döneminde
hasat edilmelidir. Meyve koyu yeşil renkten, açık yeşil renge dönüşürken ve
parmak içleri dolgun ve parmak köşeleri yuvarlaklaşan muz meyveleri hasat
edilmelidir.
DEPOLAMA
• Depolama şartları iyi ayarlanmalıdır. Muz meyvesi genel olarak 13 °C
sıcaklıkta 7–14 gün depolanabilir. Fakat daha düşük sıcaklıklarda meyvede
üşüme görülebilir. Kullanılacak deponun bağıl nemi %90–95 olmalıdır. Muz
bitkisi depo şartlarında etilen salgılar. Etilen muzda olgunlaşmayı hızlandırır.
Depolama süresinin uzatılması için bu gazın depodan alınması gereklidir.
Download
Random flashcards
Merhaba

2 Cards oauth2_google_861773e1-0890-4522-834a-6a5babb58e76

qweeqwqwe

5 Cards oauth2_google_78146396-8b44-4532-a806-7e25cc078908

En Mimar Architecture LTD ŞTİ XD

2 Cards asilyasar069

TRYF

6 Cards oauth2_google_3b3e6916-5080-45f2-ae61-79434233ea03

Create flashcards