Uploaded by tufankarakus0

Taoizm Taoculuk Nedir Ne Demektir Felsefe

advertisement
Taoizm (Taoculuk) Nedir, Ne Demektir?
Taoizm, dıș dünyadaki nesnelerin gerçekte var olmadığını savunan bir felsefi görüștür. Taoizm MÖ 6.
yüzyılda Lao-Tse tarafından kurulmuștur. Bu görüșe göre her șey Tao’dur, Tao’dan akar, Tao’ya döner. Bu
anlayıșa göre Tao evrendeki düzendir. Tao kendiliğinden var olmuștur.
Betimlenemez, nesnesiz, cisimsiz, sonsuz olan akıldır. Bütün bu özellikler varlığı yokluğa götüreceğinden
Tao, yokluk demektir. Varlığı yokluğa indirgediği için bu görüș de bir tür nihilizm olarak görülür.
Taoizm (Daoizm ya da Taoculuk olarak da anılır), iki ayrı kelimenin Türkçedeki karșılığı olarak
kullanılmaktadır. Daojiao Çin kültüründe bir dine ișaret ederken, Daojia ise bir felsefe, düșünce okulunu
anlatır. Ancak ikisi de kaynağını Laozi’nin eseri Tao Te Ching’den almaktadır. Düșünce okulu olarak Taoizmin
kurucusu Laozi’nin ardından Zhuangzi da bu akımın en önemli temsilcisidir.
Çin dini geleneğine ait en orijinal öğretilerdendir Taoculuk. Taoculuğun ortaya koyduğu din anlayıșı, Çin dini
geleneğinin, daha çok metafizik içerikli öğretileri üzerine kurulmuștur. Bu onu Çin medeniyeti içerisinden
çıkmıș Konfüçyüsçülükten ayıran en büyük özellik olmuștur.
Taoizmin kurucusu Laozi’ya göre nesnelere ve kavramlara verdiğimiz anlamlar arzuları ve amaçları
doğururlar. İyi ve kötü, alçak ve yüksek, aydınlık ve karanlık gibi. Bu anlamlardan kopmamız arzu ve
amaçlarımızdan ayrılmamız sonucu eylemsizliğe varırız. Eylemsizlik bir kere kavrandığında uyumlu yașama
geçiș kapısı açılır. Geçmișin pișmanlıkları ve gelecek kaygısı ve planları gibi gerçek yașamdan koparan etkiler
aynı zamanda insan yașamında bir tür dengesizlik hali yaratır. Uyumlu yașam ve doğal akıș insanın içinde
bulunduğu an ile bütünleșerek yașamasını sağlar. Bu uyuma yolu izlemek denir. Yol anlamına gelen Tao
kelimesiyle kastedilen budur.
Lao Tse, Taoizm’in kurucusudur.
İște bu öğretileri ortaya koyan ve Taoizm’in kurucusu olarak bilinen Laozi’nun hayatı hakkında bilgimiz çok
azdır. Onun yașayıp yașamadığı bile tartıșılmıștır. Hakkında birçok görüș ortaya atılmıș ve efsaneler
uydurulmuștur. Çinin ünlü tarihçilerinden Sima Qian M.Ö. 100 yılında yazdığı Shiji (șı-ci) adlı eserinde Laozi’nın biyografisini șu șekilde yazmıștır: “Lao-Tzu Chou devletinin Ku mıntıkasında Li-hsiangg’da Chü-jen
köyünde doğmuștur. Kendi adı Erh, aile adı Li, müstear adı Tan’dır. Chou sülalesi imparatorluğunun tarihçisi
ve kütüphane muhafızıdır.” Buna göre onun asıl adı Li Tan (Lao-Tan)’dır. Lao-Tzu, ona verilmiș bir lakaptır;
“İhtiyar Bilge’’ anlamına gelir.
Çin sözlü geleneğinde M.Ö. 604 diye bilinen doğum yılı, Shı-chı’de kayıtlı değildir. Bu, tarihin daha sonraları
belirlendiğini göstermektedir. Bununla beraber bu belge onun yașadığını gösteren en iyi kanıt olarak kabul
edilmektedir. Mitolojiye göre, Laozi’nin annesi nurdan gebe kalmıș,hikâyelerin çoğu Budizm’den sonra
Budist hikâyelerine rağbet için yazıldığı iddia edilir. Laozi’nin, babasız bir șekilde dünyaya geliși
mitolojisinden yola çıkılarak bazıları bir peygamber olabileceği fikrini ileri sürer.
Konu Bașlıkları 
TAOİZMİN TARİHSEL GELİȘİMİ
Șamanik Kökler (M.Ö.3000-M.Ö.800)
Taoizmin özellikle bazı mistik özellikleri ve ritüellerinde șamanik köklerin kalıntılarını görmek mümkündür.
Kuzey Çin’de Sarı Nehir yakınlarında bazı kabilelerde vu denilen șamanlar yașamaktaydı. Kabilenin doğal
afetlerlere, hastalıklara karșı doğa ruhlarıyla kurdukları ilișkiyle deva bulmaya çalıșan șamanların
bașarısızlıkları ölümle cezalandırılabiliyordu. Çou hanedanlığı döneminde șamanların görevleri arasında
ruhları davet etmek, yağmur yağdırmak, șifacılık, kehanet bulunuyordu. Șamanik uygulamaların en açık
görünümü Han hanedanlığı (M.Ö.206-M.S.219) sırasında Taoculuğun dini ve büyüsel yönlerinde belirmiști.
Klasik Dönem (M.Ö.700-M.Ö.220)
Çou imparatorluğunun siyasi ve sosyal yapıları M.Ö.770’de dağılmaya bașlamıștı. Sonraki beșyüz yıl feodal
beylerin birbirleriyle çatıștığı siyasi kargașa ve iç savaștığı bir dönem olmuștu. Bu dönemde Çin’in ünlü
filozofları Konfüçyüs, Mencius, Mo-tzu, Sun-tzu ve Taoizmin büyük düșünürleri Lao-tzu, Chuang-tzu ve
Lieh-tzu yașamıștı.
Taoizmin felsefesinin kurucusu Lao-tzu, güneydeki feodal Çu eyaletinde Li Erh adıyla tanınan, eğitimli üst
sınıfa mensup ve imparatorluk arșivinde çalıșan bir kütüphaneciydi.
TAO
Tao, hem Lao-tzu hem Chuan-tzu tarafından anlașıldığı șekliyle sözle ifade edilemez bu yüzden onunla ilgili
sembolik bir anlatım kullanmıșlardır. Tao’nun beșeri herhangi bir zihni yapı ile anlașılmayacağını O’nun selbi
(olumsuzlayıcı)sıfatları sayılarak gösterilmeye çalıșılmıștır; isimsiz, șekilsiz, suretsiz, görünmeyen,
ișitilmeyendir O. Chuang-tzu’ya göre Tao semavi eșitlenmenin, bütün zıtları ve çelișkileri eșit kılan mutlak
birlik halidir.
Eva Wong Taoizm dininin panteist ve plüralist olduğunu belirtir. Tanrılar, ruhlar ve ölümsüzler sahip oldukları
güç ve aydınlanma derecesine göre Taoist panteonunda sıralanırlar. En yüksek seviyeli tanrılara T’ien-tsun
veya Göksel Efendiler denir, onları Ti (İmparator), Hou (İmparatoriçe), Wang (Kral), Hsien (Ölümsüz) ve Shen
(Ruh) izler. Taoist dini halk inançları ve yerel kültler ile karıștığı için tanrıları tarihöncesi zamandan kalma
doğa ruhlarını, halk kahraman ve bilginlerini, diğer dinlerin tanrılarını ve ölümsüzlük arayıșındaki kültlerin
kurucularını da içermektedir.
Kimilerinin Taoculuğun kurucusu olarak gördükleri Lao-tzu bu dinde T’ai-shang Lao-chün adıyla
tanrılaștırılmıștır ve Taoist dininin tüm Taoistlerce kabul edilen patriarkıdır.
MEDİTASYON
Taoistler meditasyonu hem sağlık ve uzun ömür gibi fiziksel hem de Tao ile birleșmek, bütünleșmek gibi
ruhsal bir amaçla kullanmıșlardır. Ruhsal gelișimin ilk așamalarında meditasyon zihni arındırmak, duyguları
dengelemek, arzuları azaltmak ve iç enerjiyi çevirmek için sonraki așamalarda uygulayıcının Tao ile
birleșmesini sağlamak için kullanılır.
Derleyen: Sosyolog Ömer YILDIRIM
Kaynak: Atatürk Üniversitesi Sosyoloji Bölümü 1. Sınıf “Felsefeye Giriș” ve 3. Sınıf “Çağdaș Felsefe Tarihi”
Dersi Ders Notları (Ömer YILDIRIM); Açık Öğretim Felsefe Ders Kitabı
Download
Random flashcards
qweeqwqwe

5 Cards oauth2_google_78146396-8b44-4532-a806-7e25cc078908

KIRIHAN GÜMÜŞ DEDEKTÖR

6 Cards oauth2_google_49cd8e53-7096-4be6-ba73-4ff7e4195b4b

KALPTE İLETİM NOKTALARI

3 Cards oauth2_google_cfd2531f-f18a-45fd-9d97-afe31596ce7b

Create flashcards