DNA VE HATA DÜZELTEN
KODLAR ARASINDAKİ İLİŞKİ
09052005 AYŞE AKGÜN
08052068 TUĞBA VURAL
08052016 ESRA KÖÇEK
DNA’ NIN YAPISI
DNA,
Adenin, Timin, Guanin
ve Sitozin bazlarının bir araya
gelmesiyle oluşur.
Yapısı çift sarmal şeklinde
olup Watson- Crick
kurallarına göre Adenin ile
Timin, Guanin ile Sitozin
karşılıklı dizilmişlerdir.
Bazlar bir araya gelerek
kodon adı verilen genetik
kelimeler (kodsözler)
oluştururlar.
KODLAMAYA GENEL BAKIŞ
Kodlama teknikleri son yıllarda biyoloji,
kimya,mühendislik, matematik, kaos fizik ve
ekonomi gibi birçok alanın ilgisini çekmiştir.
DNA molekülünde, atomların kendine has dizilimi,
maksimum şifreyi, minimum alanda taşıyabilecek
üstün bir yaratılışa sahiptir.
Bu mükemmellik birçok bilim adamını DNA ve
Kodlama arasında ilişkiler aramaya sevk etmiştir
ve DNA’nın içinde genetikten öte bir kod
bulmuşlardır.
DNA-KODLAMA TARİHİ
DNA hesaplamaları 1994’ te Leonard Adleman’ın
test tüpündeki DNA moleküllerinin işlenmesinde
Hamilton yolu gibi zor problemleri çözmesiyle
başlamıştır.
Çünkü tipik test tüpündeki büyük DNA
moleküllerinin sayısı ile DNA esaslı herhangi bir
sayısal metod arasında büyük paralellik olduğu
görülür.
.
“…Ben, DNA
sorunlarını çözmek için
bir yol bulmaya
çalışırken gecenin geri
kalanını uyuyamadım.”
L.Adleman
DNA KODLARINDA KISITLAR
DNA kodları, minimum uzaklığı d olan Hamming
kısıt,terslenebilen-tamamlanan(reversiblecomplement) kısıt, terslenebilen kısıt,seklinde farklı
kısıtlarla ele alınmıştır.
Hata düzelten kodlar ile genetik kodlar arasında ilişki
kurulabilmesi için bu kodların terslenebilirtamamlanan(reversible-complement) olması gerekir.
TEMEL BİLGİLER

TERSLENEBİLİR-TAMAMLANABİLİR
KODLAR
Tanım: Minimum uzaklığı d olan C lineer
(toplamsal) kodu,
1) C tamamlanan (complement) ise;
2) C terslenebilir (reversible) ise;
3) C devirli ise;
C’ye terslenebilir-tamamlanan (reversiblecomplement) denir.
TAMAMLANAN (COMPLEMENT)
KODLAR


c
c
c

u 0, u1,......, u n
TERSLENEBİLİR (REVERSIBLE)
KODLAR

u
c
n 1
,......, u 0
c

DNA KODLARINI ÜRETME

ÖRNEK
n=5 uzunluğunda bir DNA kodu
oluşturalım 
.
VEEE…
Genetik bilginin , insan hayatını
doğrudan ilgilendirdiği için hiçbir
değişikliğe uğramaması gerekir.
Ancak bu derece önemli bir bilgi
hazinesinin hücre içinde saklı
olduğunu bilim adamları ancak
elli yıl kadar önce fark
etmişlerdir ve DNA’ nın bu
sırrının sadece
%3 ’ lük bir kısmının şifresini
çözebilmişlerdir.
Ne zaman DNA’ nın sırrı
tamamıyla çözülebilecek???
(HİÇ BİR ZAMAN…)
BİZİ DİNLEDİĞİNİZ İÇİN
TEŞEKKÜRLER…
Download

dna ve hata düzelten kodlar arasındaki ilişki