Dış Ticaret Verileri Bülteni

advertisement
Dış Ticaret Verileri Bülteni
MART - 2016
TÜİK dış ticaret verilerine göre ihracat 2016 yılı Mart ayında, 2015 yılının aynı ayına göre
%2,3 artarak 12 milyar 811 milyon Dolar, ithalat %5,2 azalarak 17 milyar 758 milyon
Dolar olarak gerçekleşti.
Aylara Göre Dış Ticaret - MTEA
20
(Milyar $)
15
10
5
0
- 5
- 10
Nis
May
Haz
İhracat
Tem
Ağu
İthalat
Eyl
Eki
Kas
Ara
Oca
Denge
Şub
Mar
Kaynak: TÜİK
2015 Mart ayında 6 milyar 205 milyon Dolar olarak gerçekleşmiş olan dış ticaret açığı, 2016
Mart ayında %20,3 azalarak 4 milyar 946 milyon Dolar olarak gerçekleşti. İhracatın ithalatı
karşılama oranı ise %66,9’dan( 2015 Mart) %72,1’e yükseldi.
Mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış verilere göre ise aylık bazda ihracat %3,5,
ithalat %0,6 azaldı.
Parite
Türkiye ağırlıklı olarak hammadde ithal edip tüketim malı ihraç etmektedir.
Hammaddelerin ticareti ise başta petrol olmak üzere Dolar üzerinden olup; ihracatın
yapıldığı mamul ürünlerin ticareti de en büyük ihracat pazarımızın AB bölgesi olması
sebebiyle Euro üzerinden gerçekleşmektedir. Dolayısıyla Dolar/Euro paritesindeki
değişimlerin ülkenin dış ticaretini reel anlamda etkilemesi gündemdedir. Doların Euro
karşısında değer kaybetmesi maliyetleri azaltarak ihracatı teşvik etmektedir. Bu doğrultuda
yapılan çalışmalar da Dolar/Euro paritesinin reel ihracatı aynı yönde etkilediğini
göstermiştir. Aşağıdaki grafikler de göstermektedir ki dış ticaretimizde TL’nin rolü sınırlı
olup, ihracatta Euro’nun, ithalatta ise Dolar’ın etkisi ön plana çıkmaktadır.
Sayfa 1
tedam.ticaret.edu.tr
29
NİSAN
2016
Dış Ticaret Verileri Bülteni
Döviz Türlerine Göre İthalat
12
8
7
6
5
4
3
2
1
0
10
Milyon
Milyon
Döviz Türlerine Göre İhracat
8
6
4
2
0
Euro
Dolar
TL
Euro
Dolar
TL
Bu doğrultuda son zamanda Dolar/Euro paritesinde gerçekleşen yükseliş trendi dış
ticaretimizi destekliyor.
Dolar/Euro Paritesi
3,2
3
2,8
2,6
2,4
Nis
May
Haz
Tem
Ağu
Eyl
Eki
Kas
Ara
Oca
Şub
Mar
Oysa reel anlamda ihracatımıza bakıldığında son yılda artışın sınırlı olduğu görülüyor.
Milyar
Kg Cinsinden Aylık İhracat
10
8
6
4
2
0
Nis
May
Haz
Tem
Ağu
Eyl
Eki
Kas
Ara
Oca
Şub
Mar
Kaynak: TİM
Ülkeler Bazında Dış Ticaret
Avrupa Birliği’nin (AB-28) ihracattaki payı 2016 Mart ayında %49,1 oldu. Önceki yıl aynı
dönemde bu oran %42,6 olarak gerçekleşmişti. AB’ye yapılan ihracat yıllık bazda %18,1
artarak 6 milyar 295 milyon Dolar olarak gerçekleşti.
Sayfa 2
tedam.ticaret.edu.tr
29
NİSAN
2016
Dış Ticaret Verileri Bülteni
En fazla ihracat 1 milyar 386 milyon Dolarla İngiltere ile yapılırken ihracat bu ülkeyi
sırasıyla 1 milyar 219 milyon Dolar ile Almanya, 652 milyon Dolar ile Irak ve 609 milyon
Dolar ile İtalya takip etti.
Mart Ayı En Fazla İhracat Yapılan İlk 10 Ülke
1 500
Milyon $
1 000
500
0
İngiltere Almanya
Irak
İtalya
ABD
Fransa
İspanya
İsviçre
Hollanda
Suudi
Arabistan
Kaynak: TÜİK
İthalatta ilk sırayı alan Çin’den 2016 yılı Mart ayında yapılan ithalat 2 milyar 273 milyon
Dolar oldu. Çin’i 2 milyar 22 milyon Dolar ile Almanya, 1 milyar 395 milyon Dolar ile Rusya
ve 1 milyar 8 milyon Dolar ile ABD izledi.
Mart Ayı En Fazla İthalat Yapılan İlk 10 Ülke
2 500
Milyon $
2 000
1 500
1 000
500
0
Çin
Almanya
Rusya
ABD
İtalya
Fransa
Hindistan İngiltere
Güney
İspanya
Kore
Kaynak: TÜİK
İhracatta (en çok ihracat yapılan ilk 20 ülke arasında) en fazla artış gerçekleşen ülkeler
%55,7 ile İran, %52,6 ile Hollanda ve %37,4 ile Polonya olurken, en fazla azalış
gerçekleşenler -%46,3 ile BAE, -%24,2 ile İsviçre ve -%12,3 ile Irak oldu.
İthalatta ise (en çok ihracat yapılan ilk 20 ülke arasında) en fazla artış gerçekleşen ülkeler
%40,1 ile İngiltere, %32 ile Fransa ve %28,5 ile Japonya olurken, en fazla azalış
gerçekleşenler ise -%41 ile İran, -%39,6 ile Ukrayna ve -%36,3 ile Rusya oldu.
Sayfa 3
tedam.ticaret.edu.tr
29
NİSAN
2016
Dış Ticaret Verileri Bülteni
Teknoloji yoğunluğuna göre dış ticaret verileri sınıflaması olan ISIC Rev.3 içinde yer alan
imalat sanayi ürünlerinin toplam ihracattaki payı %94,6, yüksek teknoloji ürünlerinin
imalat sanayi ürünleri ihracatı içindeki payı %3,9, orta yüksek teknolojili ürünlerin payı ise
%32 olarak gerçekleşti.
İmalat sanayi ürünlerinin toplam ithalattaki payı %84,5, yüksek teknoloji ürünlerinin
imalat sanayi ürünleri ithalatı içindeki payı %17,3, orta yüksek teknolojili ürünlerin payı ise
%46,7 oldu.
Emtia
Ham Petrol: Fiyat ($) - İthalat (Ton)
80
3 000
2 500
60
40
1 500
Bin
2 000
1 000
20
500
0
0
Nis
May
Haz
Tem
Ağu
Eyl
Ham Petrol Fiyatı($)
Eki
Kas
Ara
Oca
Ham Petrol İthalatı
Şub
Mar
Kaynak: TÜİK-Bloomberg
Suudi Arabistan ve Rusya'nın üretim miktarını askıya alacağı beklentisi ve ABD'de ham
petrol üretiminin geçen yıla göre yüzde 6 düşmesinin ardından fiyatlar toparlanarak varil
başına 45 Dolar seviyesine kadar yükseldi. Ham petrol fiyatları 2016 yılının zirve
seviyelerine yaklaştı, analistler düşen ABD üretimi ve yüksek tüketici iştahının fiyatları
yeniden yükseltebileceğini belirtti.
Brent petrolü Nisan’da 47,42 Dolar ile 5,5 ayın zirvesini gördü. Böylelikle Brent
petrolü 27,08 Dolar ile 12 yılın dibini gördüğü 20 Ocak'tan bu yana %75 yükseldi.
Piyasada hem yatırım harcamaları yönünden uzun vadede hem de arz yönünden orta
vadede yetersizlikler yaşanması yönünde bir beklenti oluşmuş durumda. Kaya petrolü ve
dünya genelindeki büyük sahalarda düşen yatırımlar nedeniyle, küresel arzın bu sene yatay
seviyeye gelmesini bekleniyor. Ayrıca ABD'de petrol üretiminin düşmesi de piyasada arztalep dengesinin bu senenin sonuna doğru oluşacağı beklentisini yarattı. Yaklaşık olarak 2.
Sayfa 4
tedam.ticaret.edu.tr
29
NİSAN
2016
29
NİSAN
2016
Dış Ticaret Verileri Bülteni
yılına giren düşük fiyatlarla endüstrideki toplam harcamanın 2014'te 700 milyar Dolardan,
2015'te 500 milyar Dolara gerilediğini ve bu sene de 400 milyar Dolara düşmesinin
beklendiği öngörüsü piyasaya hâkim.
2016’nın Mart ayında petrol ve petrolden elde edilen ürün kaleminde net ihracat -436 bin
Dolar seviyesinde gerçekleşti. Geçen sene aynı ay için rakam -610 bin Dolar olmuştu. Bu
fark petrol fiyatlarındaki düşüşe göre değerlendirildiğinden beklenenin altında görülmekte.
Altın: Fiyat (Ons/$) - Net İhracat ($)
1.300
1.500
1.250
1.150
500
1.100
0
1.050
-500
1.000
950
-1.000
Nis
May
Haz
Tem
Ağu
Eyl
Altın Fiyatı(Ons/$)
Eki
Kas
Ara
Altın Net İhracatı
Oca
Şub
Mar
Kaynak: TÜİK-Ntvpara
FOMC tutanakları ardından Altın fiyatındaki geri çekilmelerin 1239 Dolar ile sınırlı kalması
sonrasında Japonya Merkez bankası kararı ile birlikte önemli yükselişler kaydeden Altın,
1260 Dolar seviyesine yaklaştı. Özellikle 1254 Dolar seviyesi üzerinde kalma çabası,
kıymetli
Bin
1.000
1.200
madenlerden
altın
için
daha
üst
bölgelere
ilerleme
ihtimalini
kuvvetlendirmektedir.
Bunun yanı sıra yukarı yönlü çıkışlarda 1262 seviyesi, ilgili yükselişlerin 1270 – 1277
bölgesine ilerleyip ilerlememesi konusunda önemli bir sinyal niteliği olabilir. 1239-46
bölgesi üzerinde kaldığı müddetçe Altın fiyatında yukarı yönlü çıkışların devamına ilişkin
düşünce ön plandadır.
Ocak’ta net ihracat 774 bin Dolar seviyesinde gerçekleşti. Geçen yılın aynı ayında bu rakam
820 bin Dolar olarak gerçekleşmişti.
Sayfa 5
tedam.ticaret.edu.tr
Dış Ticaret Verileri Bülteni
Jeopolitik Gelişmeler
Net İhracat: Rusya - İran
Nis
May
Haz
Tem
Ağu
Eyl
Eki
Kas
Ara
Oca
0
Şub
Mar
200
100
-100
-1000
Bin
0
Bin
-500
-200
-300
-1500
-400
Rusya
İran
Kaynak: TÜİK
Rusya ile ticarette kan kaybının sürdüğü görülüyor. Ancak toplam hacim bazında
bakıldığında rakam küçülürken, Türkiye’nin Rusya’ya dış ticaret açığı bazında bakıldığında
rakam Türkiye lehine gelişmektedir. Net ihracat Mart ayında -1 271 bin Dolar’a geriledi.
Geçen yılın aynı döneminde ise bu rakam -1 714 bin Dolar olmuştu. Böylece Türkiye’nin
Rusya’ya olan açığında 442 bin Dolarlık bir azalış gözlemlenmekte.
Türkiye'ye gelen turist sayısı Mart ayında yıllık bazda yüzde 12,8 azaldı. Böylece yılın ilk
çeyreğinde turist sayısında yaşanan azalma geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 10,3 oldu.
Mart ayında Rusya'dan gelen turist sayısı yıllık bazda yüzde 59 azalarak 24 bin seviyesinin
altına geriledi.
İran ile olan net ihracatta ise yine benzer şekilde açıkta Türkiye lehine bir azalış
görülmekte. Geçen ay -104 bin olan açık bu ay -54 bin Dolar gerçekleşti, geçen yıl Mart’ta
açık -435 bin olmuştu.
Kültür ve Turizm Bakanlığı'nın açıkladığı verilere göre, Mart ayında Türkiye'yi ziyaret eden
turist sayısı 1,65 milyon olurken, en çok turistin geldiği ülke İran oldu. Mart ayında İran'dan
gelen turist sayısı yıllık bazda yüzde 0,6 artarak 250 bin kişiyi geçti.
Rusya ve İran özelinde görülmekte olan Türkiye’nin dış ticaret açığındaki daralma, aynı
şekilde toplam rakamlarda da görülmektedir. Bu durumun sadece jeopolitik gelişmelerle
Sayfa 6
tedam.ticaret.edu.tr
29
NİSAN
2016
Dış Ticaret Verileri Bülteni
değil, olumsuz giden genel ekonomi, düşen tüketici güveni ve 2015’te düşen kişi başına milli
gelir ile doğrudan ilişkili olduğunu da söylemek mümkünüdür.
KÜRESEL GÖRÜNÜM
Çin
2016 Mart’ında Çin de ihracat yıllık bazda %2,5 artış şeklinde olan beklentilerin oldukça
üzerinde, %11,5 oranında artarak 161 milyar Dolar düzeyinde gerçekleşti. Geçen ay
yaşanan keskin düşüşün ardından ihracatta, Haziran 2015’ten sonraki ilk artış kaydedildi.
İhracat 2016 I. çeyrekte, %9,6 azalmış oldu. Hong Kong’a satışlar %6,5, Japonya’ya %5,5,
Güney Kore’ye %11,2, Tayvan’a %3,7, Güneydoğu Asya Ülkeler Birliği’ne (ASEAN) %13,7,
AB ülkelerine %6,9, Güney Afrika’ya %29,6, ABD’ye %8,8, Brezilya’ya %47,2,
Avusturalya’ya %1,9 ve Yeni Zellanda’ya %12,4 oranlarında azaldı. Hindistan ve Rusya ile
ihracatta ise %0,2 artış sağlandı.
Bir önceki ayda %18,8 düşen ithalat, 2016 Mart’ta bir önceki yılın aynı dönemine göre %7,6
oranında azalarak 131 milyar Dolar olarak gerçekleşti. İthalat 2016 I. Çeyrek ortalaması ise
yıllık bazda %10,2 azalmış oldu.
Çin İhracat (USD HML)
2500
İhracat
2000
1500
1000
Nis
May
Haz
Tem
Ağu
Eyl
Eki
Kas
Ara
Oca
Şub
Mar
Kaynak: Trading Economics
Amerika Birleşik Devletleri
Amerika’da ihracat bir önceki aya göre %1 artış göstererek 178 milyar Dolar seviyesinde
gerçekleşti.. Mal satışı kalemi 1.8 milyar Dolar azalarak 118 milyar 600 milyon Dolar olarak
Sayfa 7
tedam.ticaret.edu.tr
29
NİSAN
2016
Dış Ticaret Verileri Bülteni
gerçekleşti. Avrupa Birliği’ne ihracat %10,2, Kanada’ya ihracat %6 artarken, Çin’e ihracat
ise %2 azaldı.
ABD İhracat (Milyar USD)
190
İhracat
185
180
175
170
Nis
May
Haz
Tem
Ağu
Eyl
Eki
Kas
Ara
Oca
Şub
Kaynak: Trading Economics
Birleşik Krallık
İhracatı GSYH’sinin %28’ini oluşturan Birleşik Krallık’ta, Şubat 2016’da ihracat bir önceki
aya göre %0,9 artışla 61 milyar 223 milyon Dolar olarak gerçekleşti. Geçtiğimiz Eylül
ayından itibaren kaydedilen ilk artış oldu. Mal ihracatı 300 milyon Dolar artışla 33,8 milyar
Dolara özellikle kimyevi mallar sektöründeki artışın etkisiyle yükseldi. Hizmetler kaleminde
ise 100 milyon Dolarlık bir artış kaydedildi.
1998’den beri, İngiltere, çoğunlukla tüketim mallarına talepteki artış ve imalattaki azalış,
Pound’un değer kazanması ve düşen petrol ve gaz üretimi sebebiyle dış ticaret açığı veriyor.
2013’ten beri en büyük açık, Almanya, Çin ve Hollanda ile verilirken, en büyük ticari fazla
Amerika, İrlanda ve Birleşik Arap Emirlikleri ile verildi.
Birleşik Krallık İhracat (Milyar GBP)
45
44
İhracat
43
42
41
40
Nis
May
Haz
Tem
Ağu
Eyl
Eki
Kas
Ara
Oca
Şub
Kaynak: Trading Economics
Sayfa 8
tedam.ticaret.edu.tr
29
NİSAN
2016
Dış Ticaret Verileri Bülteni
Güney Kore
Güney Kore’de ihracat Mart ayında %8,2 azalarak 43 milyar Dolar olarak gerçekleşti. En
fazla ihracat hacmine sahip olan Çin’e satışlar %12,2 azalış ile 9 aylık düşüşünü sürdürdü.
ABD’ye ihracat önceki yıl aynı döneme göre %3,8 azalırken, AB’ye ihracat %12,2 oranında
arttı. İthalat ise %13,8 azalarak 33 milyar Dolar seviyesinde gerçekleşti.
Ticari denge, ithalatın ihracattan daha hızlı azalması sonucu 10 milyar Dolar fazla verdi.
Ticari İşlemler Dengesi (Milyar USD)
12
8
4
Nis
May
Haz
Tem
Ağu
Eyl
Eki
Kas
Ara
Oca
Şub
Mar
Kaynak: Trading Economics
Almanya
Almanya’da 2016 Şubat ihracatı bir önceki yıl aynı döneme göre %4,1 artarak 99,5 milyar
Euro olarak gerçekleşti ve Kasım 2015 döneminden itibaren en büyük artış kaydedildi.
İthalatta ise yıllık bazda artış Şubat ayında %4 oranında gerçekleşerek 79,7 milyar Euro
oldu. Şubat ayı dış ticaret fazlası da 20.3 milyar Euro olarak belirlendi.
Almanya Dış Ticaret Dengesi (Milyon EUR)
30
25
20
15
10
Mar
Nis
May
Haz
Tem
Ağu
Eyl
Eki
Kas
Ara
Oca
Şub
Kaynak: Trading Economics
Sayfa 9
tedam.ticaret.edu.tr
29
NİSAN
2016
Dış Ticaret Verileri Bülteni
Önceki yıl Şubat ayına göre AB ülkelerine ihracat %5,5, bu ülkelerden ithalat %5,9 arttı.
Almanya, bu dönemde Avrupa Birliği (AB) ülkelerine 59,6 milyar Euro değerinde mal
gönderirken bu ülkelerden 53,3 milyar Euro mal satın aldı.
Euro Bölgesi ülkelerine yapılan ihracat ise Şubatta 36,8 milyar Euro, ithalat 36,1 milyar
Euro olarak gerçekleşti. Oransal olarak bakıldığında ise ihracatta %3,3, ithalatta %3,7 artış
kaydedildi.
Almanya’nın, AB dışındaki ülkelere Şubat ayı ihracatı %2 yükselerek 39,9 milyar Euro ve
ithalatı %0,4 artışla 26 milyar Euro oldu.
Sayfa 10
tedam.ticaret.edu.tr
29
NİSAN
2016
Download